Hallo Jamal, welkom bij deze speciale update over jouw geheugenlandschap. We duiken even diep in hoe jouw systemen – en dus ook de bots – eigenlijk ‘onthouden’. Want het blijkt dat je niet één groot geheugen hebt, maar eerder een hele reeks verschillende lagen, elk met een eigen functie. Dit is essentieel om te begrijpen waarom een bot soms iets 'weet' en dan weer iets anders 'vergeet'.
De kern is dit: een bot onthoudt niet vanzelf alles in zijn model. Het weet iets opnieuw, omdat het kan teruggrijpen op verschillende, specifieke lagen. Zie het als een bibliotheek met verschillende afdelingen.
Allereerst hebben we het *gedeelde teamgeheugen*. Dit is jouw centrale plek voor de korte, blijvende teamfeiten: beslissingen, recepten, werkende fixes, en projectwaarheden die voor iedereen nuttig zijn. Denk aan de essentiële kernfeiten die elke bot moet kennen.
Daarnaast is er het *lokale bestandsgeheugen*, een veel rijkere en diepere laag. Hier vind je de volledige context van projecten, handovers, referentiemateriaal en lessen uit eerdere feedback. Waar het gedeelde geheugen de ‘post-its’ zijn, is dit de complete projectmap.
Als je precies wilt weten *wat* je *wanneer* hebt gezegd, dan is het *Telegram-archief* de onbetwistbare waarheid. Dit is dé primaire bron voor de exacte gespreksgeschiedenis, niet iets waar een bot over zou moeten gokken.
Voor bredere, leesbare kennis, analyses en overdrachten, hebben we de *verslagen*. Dit zijn de dossiers die je kunt teruglezen voor diepere inzichten, heel anders dan de korte feiten in het gedeelde geheugen.
Dan zijn er de *skills*. Dit zijn geen feiten over je bedrijf, maar eerder instructies, werkwijzen en checklists die bepalen *hoe* een bot een taak moet uitvoeren of zich moet gedragen. Het is de handleiding voor het werken, niet de opgeslagen kennis zelf.
En vergeet de *hooks en settings* niet. Dit is de onzichtbare automatisering die ervoor zorgt dat bepaalde zaken worden vastgelegd of gecontroleerd. Deze scripts zorgen er bijvoorbeeld voor dat sessies worden bijgeschreven, wat weer de basis vormt voor het ‘herinneren’ van gebeurtenissen.
Tot slot zijn er de *sessielogs*. Dit is puur technisch bewijsmateriaal, zoals tool outputs en debugsporen. Heel waardevol voor forensisch onderzoek of om fouten op te sporen, maar niet bedoeld als een nette kennisbank voor snelle menselijke consumptie.
De verwarring ontstaat vaak omdat deze verschillende lagen door elkaar worden behandeld alsof het allemaal één groot ‘geheugen’ is. Maar ze hebben elk een eigen doel en werking. Het gaat erom dat je de juiste bron raadpleegt voor het juiste type vraag.
Mijn advies is dan ook: gebruik het gedeelde geheugen voor blijvende teamfeiten, het bestandsgeheugen voor rijke context, het Telegram-archief voor de letterlijke waarheid van gesprekken, verslagen voor menselijk leesbare kennis, en skills voor gedrag. Door deze distinctie scherp te houden, voorkom je veel van de ‘geheugenverlies’-problemen.
Ik hoop dat deze uiteenzetting je een helderder beeld geeft van hoe de informatiestromen binnen jouw systemen nu echt werken. Tot de volgende keer!
Je hebt niet één geheugen, maar een stapel van geheugens.
De kern is:
Dus: een bot “onthoudt” niet vanzelf alles in zijn model.
Een bot weet iets opnieuw omdat het uit deze lagen kan lezen.
| Laag | Functie | Hoofdpad / route | Gedeeld? | Gemeten op 8-8-2026 |
|---|---|---|---|---|
| Shared memory | Korte blijvende teamfeiten | python3 ~/.claude/scripts/shared_memory_client.py recall/remember |
Ja | live route bevestigd |
| File memory | Rijke kennis, facts, handoffs, projectnotities | ~/.claude/projects/-Users-macbookjamal/memory/ |
Gedeeld voor bots op deze Mac / via repo-kopieën | 2914 bestanden |
| Telegram-archief | Exacte chatgeschiedenis met Jamal | ~/.claude/sync-in/telegram-archive/ |
Praktisch gedeeld als bron | 195 bestanden |
| Hermes-verslagen | Markdown-bron van verslag-kennis | /Users/macbookjamal/hermes-data/verslagen/ |
Leesbron voor Hermes, ook teamkennis | 421 bestanden |
| Scripts | Bruggen naar geheugen, Telegram, queue, checks | ~/.claude/scripts/ |
Ja, functioneel gedeeld | 362 bestanden |
| Skills | Instructies per taak of domein | ~/.agents/skills/ en ~/.codex/skills/ |
Ja | 15144 + 56 bestanden |
| Kimi lokaal geheugen | Kimi’s eigen handoffs en kleine lokale kennislaag | ~/kimi-workspace/geheugen/ |
Nee, vooral Kimi-lokaal | 10 bestanden |
| Claude projectlogs | Sessies, toolresultaten, forensiek | ~/.claude/projects/ |
Nee, vooral technisch bewijs | 8578 bestanden |
| Codex sessies | Codex-eigen sessiegeschiedenis | ~/.codex/sessions/ |
Nee, per runner | 167 bestanden |
De meest letterlijke gedeelde laag is deze route:
python3 ~/.claude/scripts/shared_memory_client.py recall "<vraag>"python3 ~/.claude/scripts/shared_memory_client.py remember "<feit>" hermesDat staat ook letterlijk zo in je actieve teaminstructies:
Wat dit geheugen wel is:
Wat dit geheugen niet is:
Belangrijke les uit je eigen geheugenhistorie:
Naast shared memory heb je een veel diepere laag:
~/.claude/projects/-Users-macbookjamal/memory/In je instructies staat letterlijk:
~/.claude/projects/-Users-macbookjamal/memory/”Dit is in de praktijk je:
Dit is de laag waar vaak de volledige context zit, terwijl shared memory meer de kernfeitjes draagt.
Kort:
Voor alles wat te maken heeft met:
is deze laag leidend:
~/.claude/sync-in/telegram-archive/YYYY-MM-DD.mdInstructieregel:
Dus een bot hoort bij Telegram-vragen niet te gokken uit het hoofd.
Hij hoort lokaal te zoeken in het archief.
Dat archief is dus geen “bijzaak”.
Het is een primaire bron.
Voor eerdere onderzoeken, analyses en overdrachten gebruik jij ook:
/Users/macbookjamal/hermes-data/verslagenIn je Hermes-instructies staat letterlijk dat daar eerst lokaal gezocht moet worden bij vragen over:
Dit is dus niet hetzelfde als shared memory.
Verslagen zijn:
Shared memory is kort.
Verslagen zijn breed.
Je vroeg ook waar skills vandaan komen.
Die komen hier vandaan:
~/.agents/skills/~/.codex/skills/~/.claude/plugins/cache/... of ~/.codex/plugins/cache/...Een skill is meestal:
SKILL.mdEen skill is dus geen opgeslagen feit over jouw bedrijf.
Een skill is eerder:
Voorbeeld:
conductor-werkwijze bepaalt hoe de bot moet meten en beslissenhaarvisie-shared-memory bepaalt hoe shared memory gebruikt moet wordenhaarvisie-report-writing bepaalt hoe een verslag moet worden geschreven en gepubliceerdKort:
Een belangrijk stuk van je systeem zit niet in het model, maar in hooks en settings.
Gemeten Stop-hooks op 8-8-2026:
~/.claude/settings.json~/.codex/hooks.jsonDaar hangen lokale scripts aan zoals:
telegram-reply-enforcer.pystop-checkpoint.pyauto-obsidian-stop.pyslack-mijlpaal-reminder.py (in .claude/settings.json)Die hooks doen dingen als:
Dit is belangrijk omdat een deel van jouw “geheugenbeleving” eigenlijk uit automatische bijschrijvers komt.
Dus niet:
maar:
Je hebt ook zware technische sporen in:
~/.claude/projects/~/.codex/sessions/Daarin zitten:
Deze laag is goud voor:
Maar slecht voor:
Dus:
Niet elke bot leeft alleen uit het gedeelde teamgeheugen.
Sommige bots hebben een eigen lokale laag.
Voorbeeld Kimi:
~/kimi-workspace/geheugen/~/kimi-workspace/.kimi-handoff.mdDat is handig voor Kimi zelf, maar het is niet automatisch teambreed.
Daarom is je teamregel terecht streng:
Dit is precies waarom er eerder verwarring ontstond tussen:
Eerlijk antwoord:
Dus ik ben niet zelf het langetermijngeheugen.
Ik ben een werker met toegang tot:
Mijn “geheugen” over sessies heen is dus in feite:
Niet:
Gebruik deze simpele besliskaart:
| Vraagtype | Eerste bron | Tweede bron | Opmerking |
|---|---|---|---|
| Wat hebben we besloten? | shared memory | file memory | Teamfeit eerst |
| Wat zei Jamal letterlijk? | Telegram-archief | sessielogs | Chat is bron |
| Is dit eerder onderzocht? | verslagen | file memory | Dossier eerst |
| Hoe moet een bot werken? | skill / AGENTS.md | settings / hooks | Gedrag, geen feit |
| Waarom ging iets technisch mis? | sessielogs / hook output | scripts + settings | Debuglaag |
| Wat geldt teambreed? | AGENTS.md + teamregels | shared memory | Contractlaag |
Je systeem is al behoorlijk rijk.
Het probleem is niet dat je geen geheugen hebt.
Het probleem is eerder dat je meerdere soorten geheugen hebt die door elkaar lopen:
Als iemand dat niet uit elkaar houdt, voelt het alsof bots willekeurig iets wel of niet weten.
De werkelijkheid is:
Dat is de echte bron van veel verwarring.
Houd voortaan dit model aan:
De fout die bots vaak maken is dat ze deze lagen door elkaar behandelen alsof het allemaal “geheugen” is.
Dat is technisch niet waar.
Het zijn verschillende geheugens met verschillende taken.
Gemeten op zaterdag 8 augustus 2026:
~/.claude/projects/-Users-macbookjamal/memory/ = 2914 bestanden~/.claude/sync-in/telegram-archive/ = 195 bestanden~/.claude/scripts/ = 362 bestanden/Users/macbookjamal/hermes-data/verslagen/ = 421 bestanden~/.agents/skills/ = 15144 bestanden~/.codex/skills/ = 56 bestanden~/kimi-workspace/geheugen/ = 10 bestanden~/.claude/projects/ = 8578 bestanden~/.codex/sessions/ = 167 bestandenOok geverifieerd:
hermes-data/verslagen~/.claude/settings.json en ~/.codex/hooks.jsonLet op, eerlijk:
Ik heb in deze beurt niet live in gBrain zelf gezocht.
Ik heb wel gemeten dat gBrain in jouw teamregels als belangrijke zoeklaag genoemd wordt.
Dus in dit verslag behandel ik gBrain als bedoelde / beleidslaag, niet als live door mij geverifieerde primaire runtime-bron van deze beurt.
🎙️ Bespreek met Jarvis